Svetska populacija se smanjuje, jedino se milijarderi umnožavaju

Zdravstvene i ekonomske posledice korone samo su podstakle već postojeće prognoze o preokretu demografskih trendova koji ukazuju na smanjenje svetske populacije. Istovremeno, vodeći američki instituti i mediji upozoravaju da dok natalitet u SAD opada zbog uvećanja siromaštva, ubrzano se povećava broj milijardera. Neposredno posle američkih predsedničkih izbora, bogatstvo samo prvih deset najbogatijih ljudi u SAD poraslo je za više od 33 milijarde američkih dolara.

Trenutno na Zemlji živi 7,8 milijardi ljudi. Iako globalno stanovništvo nastavlja da raste za oko 82 miliona ljudi godišnje, to je i dalje uglavnom rezultat rasta populacije u podsaharskoj Africi, koja će prema sadašnjim projekcijama udvostručiti svoje stanovništvo do 2050. godine. Međutim, rast na globalnom nivou sve više usporava.

Naime, dok su Ujedinjene nacije i drugi istraživački centri ranije predviđali eksploziju stanovništva i moguću prenaseljenost na planeti, sada su sve češće prognoze koje su potpuno suprotne. Tako se u nekoliko studija koje su nedavno objavljene navodi da će svetska populacija tokom druge polovine ovog veka opasti sa 9,7 milijardi ljudi u 2064. na 8,8 milijardi do kraja veka.

Japan ide ka zalasku, Ukrajina već izgubila trećinu stanovništva

Studija objavljena u naučnom časopisu „Lanset“ ukazuje da će se globalna stopa plodnosti smanjiti za gotovo jednu trećinu do 2100. godine. U 23 zemlje, stanovništvo će se umanjiti za polovinu, a u još 34 zemlje za 25 do 50%. U istraživanju se ističe da je japansko stanovništvo najverovatnije dostiglo vrhunac od 128 miliona u 2017. godini i da će se smanjiti na ispod 53 miliona do 2100. godine. U istom periodu, stanovništvo Italije, na primer, smanjiće se sa 61 na 28 miliona ljudi.

Za razliku od zapadnih zemalja u Evropi, gde se pad nataliteta donekle ublažava ogromnim prilivom migranata, većina drugih je u dvostrukoj demografskoj opasnosti – uporedo sa sve manjim brojem novorođene dece odigrava se i veliki odliv stanovništva u potrazi za boljim životom. Tako se stvara začarani krug, jer uglavnom odlaze mlađi, koji su makar potencijalno budući roditelji.

Jedan od drastičnih primera je Ukrajina, za koju zvanični podaci pokazuju da je tokom poslednje dve decenije izgubila trećinu stanovništva. U poređenju sa 2001. godinom, kada je u toj zemlji živelo 52 miliona ljudi, sada ih je nešto više od 37 miliona. Prognoze o demografskim kretanjima u budućnosti su još pesimističnije.

Opusteli Baltik

Urgentne su i baltičke zemlje. Letonija i Litvanija su takođe u poslednjih dvadesetak godina izgubile trećinu stanovništva, a ako se iseljavanje nastavi dosadašnjom brzinom, stručnjaci im predviđaju demografsku katastrofu.

U ovim zemljama broj penzionera se već sada uvećao do teško održivog nivoa u odnosu na radno sposobnu populaciju i počinje da se oseća sve veći nedostatak stručnjaka koji su vitalni za razvoj društva. Među razlozima koji se navode za ovakvu situaciju je veoma visoka cena tranzicije koja je bila izrazito neoliberalno orijentisana. Primer je i da, prema objavljenim statistikama, ove države najmanje troše u EU na socijalna davanja za svoje stanovništvo. U Letoniji, za to se izdvaja 14,5% BDP-a, u Litvaniji 14,7%, a u Estoniji 15,1%. Poređenja radi, u Francuskoj je to više od jedne trećine BDP-a.

Korona uvećava smrtnost i smanjuje rađanja

Kao dodatni, najnoviji uzrok za dalje smanjivanje broja stanovnika na planeti, sada se ističu i posledice pandemije korona virusa i dalekosežne ekonomske recesije, koja bi u narednim godinama mogla znatno da smanji natalitet. Ekonomska neizvesnost često dovodi do toga da ljudi odgađaju rađanje deteta ili odlučuju da ostanu bez dece.

S druge strane, stručnjaci Bečkog instituta za demografiju pri Austrijskoj akademiji nauka procenjuju da bi u zemljama koje su najviše pogođene virusom, stopa smrtnosti mogla da bude od 10 do 20% samo do kraja ove godine.

U Sjedinjenim Državama, usled stalnog opadanja američkih prihoda i pre korone, došlo je do snažnog pada nataliteta, što će dovesti do novih problema za ekonomiju te zemlje, upozoravaju ekonomski stručnjaci. U poslednjih nekoliko godina, ukupna stopa plodnosti u Sjedinjenim Državama već je opala sa 2,1 na 1,7 dece po ženi. Američki institut Bruking je objavio prognozu, prema kojoj će se 2021. godine roditi 500.000 Amerikanaca manje nego što su demografi prvobitno očekivali.

Miljarda na milijardu ide

Vodeći američki mediji takođe upozoravaju na posledice pada nataliteta, ali uporedo ističu da dok se populacija u Sjedinjenim Državama smanjuje, u isto vreme se povećava broj milijardera.

Blumberg komentariše da u vreme kada je skoro 43 miliona Amerikanaca ostalo bez posla i osnovnih sredstava za život, zajedničko bogatstvo američkih milijardera se povećalo za stotine milijardi dolara i sada je dostiglo 3,51 biliona dolara. Forbs je izračunao da je svakog dana neposredno posle američkih predsedničkih izbora bogatstvo samo prvih deset najbogatijih ljudi u Sjedinjenim Državama poraslo za više od 33 milijarde američkih dolara.

U izveštaju Američkog instituta za političke studije IPS, takođe se ukazuje na to da se proces gomilanja bogatstva milijardera ubrzava, dok se drugi Amerikanci suočavaju sa naglim padom ušteđevine. Rast siromaštva koji se sve negativnije odražava i na populaciona kretanja i s druge strane povećana koncentracija svetskog bogatstva u rukama malog broja pojedinaca neminovno nose ozbiljne političke i ekonomske posledice, zaključuje se u izveštaju.

Izvor: B&F

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Translate to: